Η Ευρώπη πρέπει να αλλάξει ρότα

ΠΗΓΗ:enet.gr

Ρατσισμός και ξενοφοβία γιγαντώνονται ανησυχητικά στους κόλπους της Ευρώπης. Στον αντίποδα, ελευθερία, δημοκρατία, κράτος δικαίου και ανθρώπινα δικαιώματα απειλούνται. Ο πυρήνας των αρχών και των αξιών, που οικοδόμησε την Ενωση, αμφισβητείται σήμερα έντονα.

Τα παλιά σύμβολα του μίσους αναβιώνουν, ενώ η ιστορική μνήμη της καταστροφής, που σηματοδότησε τις κορυφαίες πολιτικές επιλογές της Ευρώπης, μοιάζει να ατονεί.
Το φαινόμενο δεν είναι απλώς ανησυχητικό. Υποσκάπτει τα θεμέλια της Ευρωπαϊκής Ενωσης. Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο -το μόνο άμεσα εκλεγμένο από τους πολίτες όργανο της Ε.Ε.- αναγνωρίζει το πρόβλημα, όμως δεν αρκεί.

Κομισιόν και ευρωπαϊκές ηγεσίες πρέπει να δουν ξανά, με καθαρό βλέμμα, τον πυρήνα του προβλήματος: οικονομική κρίση και λιτότητα ζωντανεύουν τους εφιάλτες του παρελθόντος και παραπέμπουν σε φαινόμενα της Δημοκρατίας της Βαϊμάρης.
Τα αποφασιστικά όργανα της Ε.Ε. πρέπει να κατανοήσουν πως οι πολιτικές εξοντωτικής λιτότητας δημιουργούν συνθήκες που ευνοούν τη ραγδαία επώαση του αβγού του φιδιού. Οποιος κλείνει τα μάτια, απλώς δεν βλέπει όσα έρχονται.

Απέναντι στην κορυφαία αυτή απειλή, απαιτούνται ξεκάθαρες λύσεις. Το ζητούμενο πλέον δεν είναι αν η Ευρώπη προσπέρασε τη νομισματική κρίση, αλλά πώς θα ξεπεράσει την οικονομική κρίση, η οποία είναι κρίση ανάπτυξης, εμπιστοσύνης και αποτελεσματικότητας. Στο πεδίο αυτό θα κριθεί το μέλλον.

Δεν είναι τυχαίο πως η πολιτική της λιτότητας συναντά πανευρωπαϊκή αντίδραση. Είναι χαρακτηριστικό πως ακόμα και στη Γερμανία η Ανω Βουλή (Bundesrat) δεν ψήφισε το Ευρωπαϊκό Σύμφωνο Σταθερότητας, αποδεικνύοντας πως δεν προχωρεί ο σχεδιασμός της λιτότητας ούτε στην ίδια τη Γερμανία.

Οι συνέπειες είναι ορατές στο Νότο και κυρίως στην Ελλάδα. Η πρωτοφανής σε διάρκεια ύφεση, που εκτόξευσε την ανεργία των νέων στο 60%, αποδεικνύει πως ενώ τα χρονικά περιθώρια στενεύουν, η χώρα συνεχίζει να σχοινοβατεί, οι πολίτες αντικρίζουν τη φτώχεια, η κοινωνία φλερτάρει με την αστάθεια, η πολιτική με την απαξίωση και η οικονομία με την ασφυξία.

Ηοικονομική εξαθλίωση αποδομεί την κοινωνική συνοχή, μεγαλώνει την ανασφάλεια, γιγαντώνει το φόβο και οδηγεί εύκολα στην αναζήτηση ενόχων στη διπλανή πόρτα. Ο φόβος αναζητά εύκολους στόχους εκτόνωσης και επιβεβαίωσης ρόλου πέρα από τα όρια του κράτους δικαίου.
Σε αυτό το τοπίο, οι ιδεολογικής προσέγγισης οικονομικές συνταγές της τρόικας δεν προσμετρούν τις συνέπειες. Αλλά ταυτόχρονα, κανείς στην Ευρώπη δεν αποτιμά τα αποτελέσματα και δεν προωθούνται οι απαραίτητες βελτιωτικές κινήσεις. Με φόντο τις γερμανικές εκλογές έχει επικρατήσει η λογική του «αυτόματου πιλότου».

Δίκαια μπορεί να τεθεί το ερώτημα: Πού βρίσκεται η δημοκρατική νομιμοποίηση του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, για παράδειγμα, στις αποφάσεις για την επιβολή φόρων και την περικοπή των μισθών στην Ελλάδα ή την Πορτογαλία;

Είναι προφανές πως μια τέτοια κατάσταση μπορεί να αποφασίστηκε για «ειδικούς λόγους», αλλά δεν μπορεί να είναι ανεκτή για μεγάλο χρονικό διάστημα. Η παγίωσή της προκαλεί αλυσιδωτές συνέπειες στις κοινωνίες και σοβαρές αντιδράσεις που εγκυμονούν κινδύνους για την ίδια τη δημοκρατία, όπως αποδεικνύει η πραγματικότητα.

Φοβάμαι πως άθελά μας γινόμαστε σήμερα συμμέτοχοι σ' ένα κεφάλαιο της ευρωπαϊκής ιστορίας για το οποίο θα ντρεπόμαστε στο μέλλον.

Εχουμε υποχρέωση να αφυπνιστούμε άμεσα. Οφείλουμε να ζητήσουμε έντονα και αποφασιστικά να αλλάξει ρότα το πλοίο. Οφείλουμε να φέρουμε στο προσκήνιο τις αρχές που ένωσαν την Ευρώπη. Πρέπει άμεσα να αναθεωρηθούν οι λανθασμένες πρακτικές, ώστε να αντιμετωπίσουμε αποτελεσματικά τα απότοκα της κρίσης.

Τώρα, που είναι νωρίς, και σε κάθε περίπτωση πριν ο ρατσισμός μετατραπεί στη Νέμεσι της ευρωπαϊκής ολοκλήρωσης.